Samen sterk voor dorpen in Nederland
In heel Nederland zetten bewoners zich in voor de leefbaarheid van hun dorp. Dorpshuizen, (sport)verenigingen en dorpsraden spelen daarbij een belangrijke rol. De Landelijke Vereniging Kleine Kernen (LVKK) ondersteunt hen al bijna vijftig jaar en komt op voor de belangen van duizenden kleine dorpen en dorpsinitiatieven. Hun missie is helder: dorpen leefbaar houden door samen de kracht van de gemeenschappen te gebruiken. Met steun van het Postcode Loterij Buurtfonds kan LVKK nieuwe stappen zetten om dorpen gezond en toekomstbestendig te houden.
Een stem voor kleine kernen
De LVKK is de koepelorganisatie van elf provinciale verenigingen, zoals Groninger Dorpen en het Friese Doarpswurk. Samen bereiken zij ongeveer 3.000 dorpen met meer dan drie miljoen inwoners, en daarin zo’n 4.000 dorpsorganisaties en bewonersinitiatieven. Het gaat om allerlei verschillende initiatieven: van multifunctionele centra en dorpshuizen tot ijsverenigingen, buurtprojecten en andere ontmoetingsplekken. LVKK zorgt dat hun stem wordt gehoord in de Nederlandse en Europese politiek. De vereniging zet zich actief in voor regels en wetten die goed zijn voor dorpen.
Samenwerken aan leefbare dorpen
Het rapport Elke regio telt! uit 2023 liet zien dat verschillen in welvaart en welzijn tussen stad en platteland groter worden. In steden blijven voorzieningen zoals scholen, huisartsen en openbaar vervoer vaak behouden, terwijl die in kleine dorpen verdwijnen. Daardoor voelen dorpsbewoners zich sneller achtergesteld en groeit het verschil tussen de steden en dorpen. LVKK wil dit doorbreken door bewoners zelf een sterke stem te geven en samen te werken aan oplossingen. Hun missie is helder: dorpen waarin jong en oud elkaar ontmoeten, samen activiteiten organiseren en verantwoordelijkheid nemen voor de toekomst van hun gemeenschap.
Vier speciale projecten
Met steun van het Postcode Loterij Buurtfonds kan LVKK vier nieuwe projecten uitvoeren. Zo wordt met plattelandstoetsing onderzocht hoe nieuwe wetten en regels in de praktijk uitpakken voor dorpen en hun bewoners, zodat beleid eerlijker en beter afgestemd kan worden op kleinere dorpen. Daarnaast ontwikkelt LVKK samen met bewoners dorpzorgvisies: een plan voor het welzijn in een dorp. Hierin staan niet alleen voorzieningen zoals huisarts en apotheek centraal, maar ook hoe dorpsgemeenschappen elkaar kunnen ondersteunen en bijvoorbeeld eenzaamheid tegengaan. Een ander belangrijk aandachtspunt is het dorpshuis van de toekomst. Dorpshuizen vervullen nu al een centrale rol als ontmoetingsplek, maar ontwikkelen zich steeds vaker tot plekken waar nieuwe initiatieven ontstaan en vrijwilligers samen werken aan maatschappelijke thema’s. LVKK wil onderzoeken hoe deze rol in de toekomst verder kan worden versterkt. Ten slotte legt de organisatie de focus op jongeren in dorpen. LVKK wil hen meer betrekken en start een landelijke jongerenraad waarin acht jonge dorpsbewoners meedenken en meepraten over beleid en projecten.
Safka Overweel, programmamanager Postcode Loterij Buurtfonds: “LVKK laat zien hoe belangrijk het is dat ook kleine dorpen en gemeenschappen gehoord worden. Hun aanpak versterkt bewonersinitiatieven en helpt om dorpen leefbaar te houden, nu en in de toekomst.”
Het Postcode Loterij Buurtfonds steunt de Landelijke Vereniging Kleine Kernen dankzij de deelnemers van de Postcode Loterij.