Reineke over de Fair Future Challenge - Stichting DOEN

In oktober lanceerde stichting DOEN de Fair Future Challenge. Dit is een wedstrijd voor ondernemers met een duurzaam en/of sociaal consumentenproduct of -dienst voor een breed publiek. Met vijf geldprijzen van 100.000 euro is de Fair Future Challenge bedoeld om Nederlands start- en scale-ups een boost te geven. Tot en met 3 december kunnen ondernemers zich inschrijven en op 13 februari worden de winnaars bekendgemaakt.

Wij spreken met Reineke, programmamanager Solidaire Samenleving bij DOEN.

Kun je kort uitleggen wat jouw rol is bij Stichting DOEN en hoe je betrokken bent bij de Fair Future Challenge?

Als programmamanager houd ik mij bezig met de financieringen van sociale ondernemingen. Dat zijn ondernemingen die door middel van werk (vrijwillig of betaald) mensen een plek geven in de samenleving. Vanuit het team Solidaire Samenleving ben ik betrokken bij de projectgroep die ervoor heeft gezorgd dat stichting DOEN deze challenge kon lanceren en ben ik met mijn expertise en achtergrond betrokken bij de vormgeving en uitvoering van de challenge.

Wat zijn de grootste belemmeringen voor sociaal kwetsbare groepen vandaag de dag, en hoe helpen sociale ondernemingen deze te overwinnen?

Mensen met een bepaalde kwetsbaarheid, of het nu sociaal, fysiek of psychisch is, lopen tegen veel verschillende dingen aan. Zoals mensen die in armoede leven bijvoorbeeld. Die hebben vaak te maken met stress. Stress dat ze elke maand te weinig geld hebben om hun kinderen te eten te geven en om de rekeningen te betalen. Wanneer je langdurig in deze stress leeft (of er zelfs in opgroeit) dan kun je niet meer functioneren. Je loopt er letterlijk hersenschade van op. Deze mensen hebben zowel een oplossing nodig bij het oplossen van schulden als het wegnemen van de financiële stress. Bij mensen met een psychische kwetsbaarheid of ASS (autisme en aanverwante stoornissen) zijn de prikkels en de hectiek van een regulier bedrijf te groot. Een aangepaste werkplek of andere werktijden en processen kunnen dan veel oplossen. Bij jongeren zonder startkwalificatie (diploma) is aandacht, extra begeleiding en hulp bij het zoeken naar wat ze wél leuk vinden belangrijk. Door ze te inspireren, maar ook door het bieden van een veilige huiselijke werkomgeving, regelmaat en af en toe een luisterend oor, helpen we ze sterker op hun eigen benen te staan.

Wat betekent sociaal ondernemerschap voor stichting DOEN, en waarom is het een belangrijk speerpunt binnen de Fair Future Challenge?

Bij DOEN streven wij naar een samenleving waar iedereen mee kan doen en ertoe doet. Waar mensen naar elkaar omkijken. Daarom ondersteunen we sociale ondernemingen én de initiatieven die deze sociale ondernemingen verder helpen. Dit kan een dagbestedingsplek zijn, een leer/werktraject of een tijdelijke baan die als doel heeft dat je doorstroomt. Ook vernieuwende bewonersinitiatieven die een mooi sociaal idee hebben voor de omgeving, steunen wij met het Postcode Loterij Buurtfonds (onderdeel van Stichting DOEN).

Dat iedereen volwaardig mee kan doen in de samenleving is ontzettend belangrijk. Door mensen een plek en een rol te bieden, worden ze zichtbaar en voelen ze zich erkend. In het kader van de challenge zien we de sociale impact breder dan het bieden van werk. Het gaat ook om eerlijke salarissen, goede begeleiding, aangepaste werkomstandigheden en andere sociale impactproducten of -diensten die iedereen een plek geven in de samenleving.

Kun je een voorbeeld geven van een sociale onderneming die door stichting DOEN is ondersteund en die een grote impact heeft gemaakt?

Ik kan er wel honderd noemen en wel tientallen sectoren waarin sociale ondernemingen actief zijn. Denk bijvoorbeeld aan de kringloopbranche (daarbinnen werken meer dan 12.000 mensen met een bepaalde kwetsbaarheid en bouwt men ook aan een circulaire samenleving door hergebruik en upcycling). Of kijk naar zorglandbouw, waar op meer dan 1200 boerderijen door het hele land mensen met verstandelijke of psychische beperkingen werken. En ook in de ict, textiel en horeca zijn er talloze voorbeelden te noemen. Een van mijn favoriete restaurants is Sarban. Een Afghaans restaurant van wie de eigenaren als kind naar Nederland zijn gekomen en waar ze nu zelf jonge vluchtelingen opleiden in de horeca. Een aantal van de jongeren die als minderjarige vanuit een oorlogssituatie in Nederland zijn aangekomen, runnen nu hun eigen succesvolle restaurant. Hoe bijzonder is dat! We zijn dan ook trots dat Rabia, mede-eigenaar van Darban, jurylid is van de Fair Future Challenge.

De Fair Future Challenge richt zich zowel op sociale als op duurzame producten. Hoe zie jij deze twee aspecten samenkomen?

Sociale en duurzame oplossingen gaan vaak hand in hand. Veel sociaal ondernemers zijn gedreven om impact te maken op verschillende gebieden. Kijk maar naar Roetz bikes, Sur Atelier, Mix Blik, Wear en ga zo maar door. Stuk voor stuk innovatieve bedrijven die het beter willen doen voor zowel de planeet als de mensen. We kijken echt uit naar de inzendingen van de Fair Future Challenge.

Welke impact hoop je te zien van de Fair Future Challenge op het gebied van het stimuleren van meer sociaal en duurzaam verantwoord ondernemen?

Bij DOEN hebben we veel discussie gehad over of we met deze wedstrijd het consumeren juist aanwakkeren. Wij hopen niet dat er méér consumentenproducten komen, maar dat ondernemers met betere alternatieven komen, dat ze er met een slimme innovatie voor zorgen dat we juist minder hoeven te produceren. Of dat ze in plaats van een product, een dienst aanbieden, zoals een reparatieservice. Ik hoop dat we met de Fair Future Challenge veel nieuwe ondernemers leren kennen die ‘out of the box’ denken. Ik zou bijvoorbeeld graag iemand een ‘stukje biodiversiteit’ cadeau willen doen. Om met Kees Klomp te spreken: waarom heeft een boom in onze samenleving alleen waarde als de boom omgezaagd wordt en men er planken van zaagt? Ik ben benieuwd naar de nieuwe omdenkers van onze maatschappij.

Waarom zouden ondernemers die gericht zijn op sociale of duurzame impact mee moeten doen aan de Fair Future Challenge?

We hopen met de challenge deze ondernemers een steun in de rug te geven. Naast het geldbedrag dat de vijf winnaars krijgen, organiseren we een Product Fair waar de 20 finalisten hun product of dienst kunnen laten zien aan een exclusief gezelschap van inkopers, investeerders en andere relevante partijen uit de retailsector. Dit wordt een te gekke bijeenkomst waar iedereen iets aan heeft. Iedereen loopt hier weg als een winnaar. En zelfs als je niet tot de 20 finanalisten behoort, willen wij de ondernemers leren kennen. Wellicht dat we ze vanuit Stichting DOEN op een andere manier kunnen ondersteunen, kunnen koppelen aan interessante partners in ons netwerk, of dat hun product opgenomen kan worden in het prijzenpakket of de Voordeelagenda van de Postcode Loterij of VriendenLoterij. Kortom, de Fair Future Challenge wordt sowieso een win-winsituatie voor iedereen!