10 september 2019
blog

Stichting DOEN ondersteunt pioniers die een ondernemende aanpak gebruiken om met oplossingen te komen voor een betere wereld. Lees het verhaal van Bas Timmer (29), oprichter van Stichting Sheltersuit, een Nederlandse ‘humanitaire startup’, die bekend werd door de Sheltersuit, een combinatie van jas, slaapzak en opbergtas die overleven in de meest barre weersomstandigheden mogelijk maakt.

De start

Stichting Sheltersuit is in 2014 opgericht door een tragische gebeurtenis; de vader van twee vrienden van Bas was dakloos en kon die avond niet terecht in de nachtopvang, deze was niet open omdat het nog niet koud genoeg was. Hij overleed die nacht op straat door onderkoeling. ‘Het is de omgekeerde wereld’, zegt Bas. ‘Wereldwijd worden miljoenen mensen gedwongen om buiten in de kou te slapen. Dat aantal groeit. Tegelijkertijd produceert de textielindustrie miljoenen kledingstukken waarvan er dagelijks vele in de verbrandingsoven belanden. En toch kunnen we mensen niet warm houden.’

Vanuit die gedachte ontwierp Bas de Sheltersuit. Je ritst simpelweg de slaapzak aan de jas en je bent volledig beschermd tegen de elementen. Overdag kan de slaapzak opgeborgen worden in een speciale rugtas. Bas: "Zo heb je altijd een volledig lichtgewichte warme schuilplaats met grote zakken, een capuchon en een geïntegreerde sjaal bij je.

“Het is slechts een korte-termijn oplossing, want we lossen er het daklozenprobleem niet mee op, maar het voorkomt wel dat mensen op straat doodvriezen. Het draait allemaal om mensen die mensen helpen, zoals we dat zeggen."

De Sheltersuit wordt ervaren als zeer comfortabel en wordt constant verbeterd n.a.v. feedback van gebruikers (Foto: Sheltersuit, Enschede 2017)

Iedereen verdient warmte, bescherming en waardigheid

In de eerste fase van de onderneming gaf de organisatie Sheltersuits voornamelijk weg aan opvanghuizen en daklozen in Nederland. Toen in 2016 de grote vluchtelingenstroming naar Europa kwam, met als gevolg overvolle vluchtelingenkampen, werd duidelijk dat ook deze mensen in nood, behoefte hadden aan een Sheltersuit. “Wij vinden dat iedereen bescherming verdient. Daarom maken wij Sheltersuits, inspireren wij anderen met onze onderneming en bieden wij deze mensen in nood een oplossing. We geloven dat ieder mensenleven telt en daarom heeft iedereen het recht op deze kleine schuilplaats als ze die nodig hebben.” Sinds de start van in 2014 heeft de organisatie ongeveer 6000 mensen warm kunnen houden met een Sheltersuit. Deze zijn uitgedeeld in onder andere Nederland, Griekenland en Bosnië.  

Werkgelegenheid
Sheltersuit besloot in 2015 om een eigen fabriek op te zetten in Enschede. 'Alle Sheltersuits, en overige producten, worden gemaakt door voormalige vluchtelingen, werklozen en daklozen in ons eigen atelier in Enschede ', aldus Bas. 'Op die manier kunnen we garanderen dat we alleen geüpcyclede en gerecyclede materialen gebruiken. Maar nog belangrijker is dat mensen groeien, samen mooie dingen creëren en elkaar inspireren in de sociale werkplaats. Slechts een op de drie in Nederland verblijvende statushouders (voormalige vluchtelingen) heeft een betaalde baan en velen van hen zijn afhankelijk van een bijstandsuitkering. Het is fantastisch dat deze groep werkervaring bij ons op kan doen, kennis maakt met de Nederlandse arbeidscultuur en nieuwe mensen leert kennen."

People helping people
Overigens biedt Sheltersuit niet alleen werk, maar veel meer. Bas: "Door de verschillende culturele achtergronden van de teamleden ontstaat er een unieke dynamiek. Naast sociale interactie ondersteunt Sheltersuit ook bij het bereiken van persoonlijke doelen, zoals het leren van de Nederlandse taal of het behalen van een rijbewijs. Zo hebben meerdere werknemers al hun MBO-diploma, inburgeringsexamen en/of rijbewijzen in hun pocket! Het is bizar om te zien wat men kan bereiken met dat kleine beetje steun die Sheltersuit ze biedt."   

Sheltersuit bestaat uit een groot team dat eenvoudigweg anderen willen helpen die wat minder geluk hebben in het leven (Foto: Melvin Winkeler, Sheltersuit Factory 2018)

Koning Willem Alexander gesignaleerd in Sheltersuit
Sheltersuit weet doorgaans veel media-aandacht te genereren. De Sheltersuit was o.a. te zien bij Kunstuur, won een Public Award tijdens de DutchDesignWeek 2017 en in 2018 de German Design Award. Bas: 'Bijzondere momenten zijn er te veel om op te noemen, maar een van de leukste was wel dat Koning Willem Alexander vol trots sprak over Sheltersuit tijdens het jaarcongres van netwerkorganisatie 'De Maatschappij'. Wat ik niet durfde te dromen, deed hij toch, hij heeft een Sheltersuit aangetrokken en mee naar huis genomen."

Koning Willem Alexander in een Sheltersuit tijdens het congres van netwerkorganisatie 'De Maatschappij' (Foto: Sheltersuit, Hengelo 2018)

Vertrouwen van Stichting DOEN

Stichting DOEN is sinds 2017 betrokken bij Sheltersuit vanuit het programma Sociaal Ondernemen, al past het concept vanwege het duurzame hergebruik van materialen en slimme design ook erg goed bij de thema’s ‘groen’ en ‘creatief’. Bas: "Natuurlijk hadden we deze mijlpalen nooit bereikt zonder steun van mensen en organisaties die ons afgelopen jaren steunden. Zo hebben jullie veel voor ons betekend bij onze eerste grote campagne op Lesbos twee jaar geleden. Dankzij het vertrouwen en de hulp van Stichting DOEN konden we daar ruim 1100 Sheltersuits uitdelen aan vluchtelingen. Tevens hebben wij dankzij dit resultaat 7 statushouders een contract kunnen aanbieden. Dit werkte als vliegwiel, sindsdien zijn wij enorm gegroeid en hebben we Sheltersuits kunnen uitdelen tot aan Sarajevo en New York."

Sheltersuit warmt wereldwijd
"We werken aan een internationale beweging, om meer impact te creëren!", antwoordt Bas als we hem vragen naar zijn volgende stap met Sheltersuit. "Wij geloven dat iedereen bescherming tegen kou verdient ongeacht waar diegene vandaan komt. Om die reden willen wij dan ook een Sheltersuit Movement creëren. Door wereldwijd lokale Sheltersuit initiatieven met lokale funding op te zetten, creëren we lokale impact, op wereldwijd niveau. Zo hopen we uiteindelijk samen, iedereen warm te kunnen houden."

DOEN gelooft in een inclusieve samenleving. Een sociale samenleving waarin iedereen kan meedoen. Vanuit de bijdrage van de VriendenLoterij ondersteunt DOEN initiatieven die kwetsbare mensen (weer) een plek geven in onze maatschappij. Een plek waar zij kunnen werken, zich kunnen ontwikkelen en volop meedoen aan de maatschappij. Stichting Sheltersuit is hier een prachtig voorbeeld van.

Omslagfoto: Oprichter Bas Timmer met een vluchteling in Sheltersuit op Lesbos (Foto: Michiel Kole, Lesbos 2017)